BİRLEŞMİŞ
MİLLETLER
BM, uluslararası barış ve güvenlik yoluyla barışı korumaya
çalışan 51 ülke tarafından 24 Kasım 1945 yılında kurulmuştur.
Günümüzde neredeyse tüm ülkeler BM'e üyedir. Şu an BM'nin
191 üyesi bulunmaktadır.
Birleşmiş Milletler, insanlığı tehdit eden sorunları
çözme yönündeki evrensel çabaların merkezidir. Birleşmiş
Milletler Sistemi içinde 30'dan fazla örgüt bulunmaktadır.
BM ve bağlı örgütler, insan haklarına saygıyı arttırmak,
çevreyi korumak, hastalıklarla savaşmak, gelişmeyi desteklemek
ve yoksulluğu azaltmak için her geçen gün daha fazla
çaba göstermektedir. BM kuruluşları, güvenli deniz ve
hava taşımacılığının standartlarını belirler, telekomünikasyonun
gelişimine yardımcı olur, tüketici haklarının korunmasını
sağlar, entelektüel haklara saygıyı güvence altına almaya
çalışır ve radyo frekanslarının dağılımının koordinesini
yapar. BM, uyuşturucu kaçakçılığı ve terörizme karşı
uluslararası kampanyalara öncülük etmektedir. Tüm dünyada
BM ve kuruluşları mültecilere yardım eder, içme suyunun
kalitesinin arttırılmasını ve gıda üretiminin yaygınlaştırılmasını
teşvik eder, gelişmekte olan ülkelere kredi verir ve
mali piyasaların stabilizasyonunu sağlamaya çalışır.
Ülkeler BM üyesi olduklarında, uluslararası ilişkilerin
temel ilkelerini belirleyen uluslararası bir anlaşma
olan BM Şartı'nın yükümlülüklerini kabul ederler. Şarta
göre BM'nin dört amacı vardır: uluslararası barışı ve
güvenliği devam ettirmek, uluslar arasında iyi ilişkiler
oluşturmak, uluslararası problemleri çözme ve insan haklarına
saygıyı arttırma konularında işbirliği yapmak ve ulusların
eylemlerini uyumlaştırıcı bir merkez olmak.
BM'nin altı temel organı vardır. Bunlardan Genel Kurul,
Güvenlik Konseyi, Ekonomik ve Sosyal İşler Konseyi, Mütevelli
Heyeti ve Sekretarya New York'taki BM Genel Merkezi'ndedir.
Altıncı organ, Uluslararası Adalet Divanı, Hollanda,
Lahey'dedir.
Genel Kurul
BM Üye Devletleri'nin hepsi Genel Kurul'da temsil edilir.
Her Üye Devlet bir oy hakkına sahiptir. Uluslararası
barış ve güvenlik, yeni ülkelerin kabulü, BM bütçesi
ve barışın korunması için ayrılan bütçe gibi önemli konularda
kararlar çoğunluğun üçte ikisi ile alınır. Diğer konular,
salt çoğunlukla karara bağlanır.
Güvenlik Konseyi
BM Şartı, uluslararası barış ve güvenliğin sürdürülmesi
konusundaki temel sorumluluğu Güvenlik Konseyine vermektedir.
Konsey, barışın tehdit altında olduğu durumlarda toplanır.
Şarta göre tüm Üye Devletler Konsey kararlarını yerine
getirmekle yükümlüdür.
15 tane Konsey üyesi bulunmaktadır. Bunlardan beşi -
Çin, Fransa, Rusya Federasyonu, Birleşik Krallık ve ABD
- daimi üyedir. Diğer on üye iki-yıllık dönemlerle Genel
Kurul tarafından seçilir. Konseyin karar alabilmesi için
dokuz "evet" oyuna gerek vardır.
Ekonomik ve Sosyal İşler Konseyi
Genel Kurulun otoritesi altında olan Ekonomik ve Sosyal
İşler Konseyi BM ve BM ailesinin ekonomik ve sosyal işlerini
koordine etmektedir. Uluslararası ekonomik ve sosyal
meseleleri tartışma ve politika tavsiyelerinde bulunma
konularında merkezi bir forum olan Konsey, gelişim konusunda
uluslararası işbirliğinin oluşturulmasında önemli bir
rol oynamaktadır. Konsey BM ve sivil toplum arasındaki
bağı güçlendirmek için hükümet dışı örgütlerle birlikte
çalışmalar yürütmektedir. Konseyin Genel Kurul tarafından
üç-yıllık dönemler için seçilen 54 üyesi vardır.
Mütevelli Heyeti
Mütevelli Heyeti, 7 Üye Ülke tarafından yönetilen 11
sömürge bölgenin uluslararası gözetimini yapmak ve bu
bölgeleri bağımsızlığa hazırlamak için yeterli adımların
atılmasını garanti altına almak için kurulmuştur. 1994
yılı itibariyle tüm sömürge bölgeler ayrı devletler olarak
yada bağımsız komşu ülkelere katılarak bağımsızlıklarını
kazanmıştır. Böylece Heyetin görevi tamamlanmıştır. Mütevelli
Heyeti, şuan sadece Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesinden
oluşmakta ve gerek duyulduğunda toplanmaktadır.
Uluslararası Adalet Divanı
Dünya Mahkemesi olarak da bilinen Uluslararası Adalet
Divanı, BM'nin temel yargı organıdır. Genel Kurul ve
Güvenlik Konseyi tarafından 15 yargıçtan oluşan divan
ülkeler arasındaki anlaşmazlıkları karara bağlar. Divan,
ayrıca Genel Kurul'a ve Güvenlik Konseyi'ne talep üzerine
tavsiyede bulunur.
Sekretarya
Sekretarya, Genel Kurul, Güvenlik Konseyi ve diğer organlar
tarafından belirtilen şekilde BM'nin sürekli ve idari
işlerini yerine getirmekle yükümlüdür. Sekretaryanın
başında Genel Sekreter vardır.
Sekretarya 160 ülkeden gelen ve düzenli
bütçeye göre görevlendirilen yaklaşık 8.900 personele
sahiptir. BM'nin Genel Merkezi New York'tadır. Cenevre,
Viyana ve Nairobi'de BM ofisleri bulunmaktadır.
Sayfa başına dön
BİRLEŞMİŞ MİLLETLER İLE İLİŞKİLER
Bakanlığımız tarafından Birleşmiş Milletlerin eğitim
alanında bir alt örgütü olan Birleşmiş Milletler Eğitim,
Bilim ve Kültür Örgütünün (UNESCO) çalışmalarına aktif
olarak katılım sağlanmaktadır.
İki yılda bir düzenlenen ve UNESCO'nun bir sonraki dönemde
uygulayacağı program ve bütçesinin görüşüldüğü UNESCO
Genel Konferanslarına Millî Eğitim Bakanımızın başkanlığında
Bakanlığımız, Dışişleri ve Kültür Bakanlıkları ile UNESCO
Türkiye Millî Komisyonu temsilcilerinden oluşan bir heyetle
katılım sağlanmaktadır. UNESCO 32. Genel Konferansı,
29 Eylül - 17 Ekim 2003 tarihleri arasında Paris'te düzenlenmiştir.
UNESCO'ya bağlı olarak faaliyet göstermekte olan Uluslararası
Eğitim Bürosu (IBE) 1934 yılından beri düzenli olarak
eğitim bakanları arasında diyalog ortamı sağlayan Uluslararası
Eğitim Konferansını (ICE) düzenlemektedir. Her Uluslararası
Eğitim Konferansından önce IBE tarafından eğitimin gelişimi
konusunda bir ulusal rapor hazırlanması ve sunulması
istenmektedir. En son Uluslararası Eğitim Konferansı
"Tüm Gençler için Kaliteli Eğitim: Zorluklar, Yönelimler
ve Öncelikler" teması ile 8-11 Eylül 2004 tarihleri arasında
Cenevre'de gerçekleştirilmiştir. Konferans için doküman
olarak "Eğitimin Gelişimi Türkiye Ulusal Raporu" adlı
kitapçık hazırlanmıştır.
1990 yılında Tayland Jomtien'de kabul edilen bir deklarasyon
ve eylem planı ile temelleri atılan Herkes için Eğitim
(EFA) konusunda çalışmalar yürütülmektedir. Bu çerçevede,
hazırlanan Herkes için Eğitim 2000 Değerlendirmesi, 2000
Yılı Nisan ayında Senegal Dakar'da toplanan Dünya Eğitim
Forumu'nda sunulmuştur. Dünya Eğitim Forumu'nun toplantısında
aşağıda belirtilen EFA amaçlarına ulaşılabilmesi için
Dakar Eylem Çerçevesi kabul edilmiştir. Dakar Eylem Çerçevesi'nin
hedeflerine ulaşma konusunda öngörülen tarih 2015 yılıdır.
I. En başta dezavantajlı gruplar olmak üzere erken çocukluk
bakımı ve eğitiminin iyileştirilmesi ve yaygınlaştırılması,
II. Kız çocukları, zor durumda olan çocuklar dâhil olmak üzere bütün
çocukların 2015 yılına kadar kaliteli, zorunlu ve parasız
bir ilköğrenime erişmelerinin ve tamamlamalarının sağlanması,
III. Bütün gençlerin ve yetişkinlerin uygun öğrenme ve
yaşam becerileri programlarına eşit erişimleri sağlanarak
öğrenme ihtiyaçlarının karşılanması,
IV. Kadınlar başta olmak üzere 2015 yılına kadar yetişkin
okur-yazarlığı konusunda yüzde 50 oranında iyileşmenin
ve bütün yetişkinlerin temel eğitim ve sürekli eğitime
eşit erişimlerinin sağlanması.
V. İlköğretim ve orta öğretimde cinsiyete dayalı eşitsizliklerin
2005 yılına kadar ortadan kaldırılması ve kızların kaliteli
bir temel eğitime tam ve eşit erişimi ve başarısı üzerinde
yoğunlaşılarak 2015 yılına kadar cinsler arasında tam
bir eşitliğin sağlanması,
VI. Özellikle okur-yazarlık, aritmetik ve temel yaşam
becerileri konusunda tanınan ve ölçülebilir öğrenme sonuçlarının
herkes tarafından elde edilmesi için bütün yönleriyle
kaliteli eğitimin geliştirilmesi ve mükemmelliğin sağlanması.
BM ve bağlı kuruluşlarınca ilan edilen uluslararası
gün, hafta, yıl ve onyıllar ülkemizde de benimsenmekte
ve bu vesilelerle düzenlenen uluslararası, bölgesel ve
alt bölgesel toplantılara katılım sağlanmaktadır. Birleşmiş
Milletler tarafından eğitim ile ilgili olarak 2005 Uluslar
Arası Spor ve Beden Eğitimi Yılı, Birleşmiş Milletler
Okuryazarlık Onyılı (2003-2012), Sürdürülebilir Kalkınma
için Eğitim Onyılı (2005-2014) ilan edilmiştir.
Birleşmiş Milletler son dönemde sürdürülebilir kalkınmaya
büyük önem vermektedir. Bu çerçevede ülkelerin sürdürülebilir
kalkınmayı eğitim sistemlerine her düzeyde entegre edebilmesini
teminen bir strateji belirlenmesi konusunda hem fikir
olunmuştur. Bu amaçla BM Avrupa Ekonomik Komisyonu (UNECE)
Çevre Politikaları bünyesinde bir Görev Gücü oluşturulmuş
olup Görev Gücünün çalışma ve toplantılarına Bakanlığımızca
katılım sağlanmaktadır.
Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın görüşlerine başvurularak
diğer ilgili Bakanlık ve kurumların işbirliğiyle UNESCO'nun
tanınmış şahsiyetlerin ve tarihi olayların anılmasına
yönelik faaliyetleri için ülkemizden aday gösterilmesine
katkıda bulunulmakta ve bu bağlamda anılması kabul edilen
kişi ve olayların Bakanlığımız merkez, taşra ve yurtdışı
teşkilatına duyurularak bu çerçevede etkinlikler düzenlenmesi
sağlanmaktadır.
Güneydoğu Akdeniz'e kıyısı olan ülkeler arasında işbirliğini
sağlayarak çevre eğitimini geliştirmeyi amaçlayan Güneydoğu
Akdeniz Projesi (SEMEP), UNESCO 27. Genel Konferansı'nda
kabul edilmiş olup, 29. Genel Konferansta da projenin
Karadeniz bölgesindeki ülkeleri de kapsayacak şekilde
genişletilmiştir. İlgili tarafların fikir birliği ile
projenin koordinatörlük görevi; Bakanlığımız, Antalya
Valiliği ve Belediyesi'nin ilgili birimleri ve proje
okulları ile işbirliği içinde Akdeniz Üniversitesi Çevre
Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü tarafından
yürütülmektedir.
1953 yılında UNESCO tarafından uluslararası anlayışın
geliştirilmesi ve okulların eğitim ile ilgili yenilikçi
uygulamalara öncülük etmesini sağlamak amacıyla oluşturulan
Kardeş Okullar Projesi Ağı'na (ASPnet) okullarımız gönüllülük
esasına dayalı olarak katılmaktadır.
UNESCO Türkiye Milli Komisyonu (UTMK); yurt düzeyinde
UNESCO fikrini yaymak, çeşitli yollar ve araçlarla UNESCO'nun
amaç, program ve faaliyetleri konusunda kamuoyunu aydınlatmak,
UNESCO'nun faaliyet alanına giren konularda ulusal düzeyde
kurumlar arası işbirliğini sağlamak ve UNESCO ile ilgili
konularda hükümete danışmanlık yapmak amacıyla UNESCO
Sözleşmesinin VII. Maddesi doğrultusunda 1949 yılında
Bakanlığımıza bağlı olarak kurulmuştur.
Milli Komisyon; Genel Kurul, Yönetim Kurulu, Denetleme
Kurulu, büro işlemlerinin yürütüldüğü Genel Sekreterlik
ve İhtisas Komiteleri'nden oluşmaktadır.
Türkiye Cumhuriyeti ve UNICEF arasında akdedilen 2 Şubat
1951 tarihli Temel Anlaşma iki taraf arasındaki işbirliğinin
temelini oluşturmaktadır. UNICEF'in çalışmalarına, Türk
Hükümeti tarafından Aralık 1994'te onaylanan Çocuk Hakları
Sözleşmesi yön vermektedir. UNICEF'in Türkiye'deki çalışmaları
sadece acil olaylara müdahale eden konumdan, çocuk sağlığı,
eğitimi, korunması, katılımı ve gelişimi üzerinde daha
geniş bir işbirliğine dönüşmüştür. UNICEF ile T.C. Hükümeti
işbirliğinde diğer projelerin yanı sıra "Haydi Kızlar
Okula" kampanyası yürütülmektedir.
T.C. Hükümeti-UNICEF 2001-2005 işbirliği ülke programı
ana uygulama planındaki temel konular:
* Erken çocukluk döneminde bakım
* Çocuk ve Adolesan gelişimi ve korunması
Politika geliştirme ve toplum katılımının güçlendirilmesi
Sayfa başına dön
UNESCO İŞ İLÂNLARI
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO)
bünyesinde üye ülkelerden çeşitli sektörlerde ve çeşitli
düzeylerde eleman istihdam edilmektedir. İstihdam alanları
örgütün temel çalışma alanları olan kültür, eğitim, bilim
ve iletişim olabildiği gibi yönetim, finans, insan kaynakları
ve bilgi teknolojileri gibi diğer alanlar da olabilmektedir.
İstihdam edilenler Paris'te bulunan UNESCO Genel Merkezinde
veya UNESCO'nun bölge ofislerinde görevlendirilmektedir.
İstihdam edileceklerde her görev için farklı niteliklerin
yanı sıra alanında uzmanlık, profesyonel bir tutum, uluslararası
ve hükümetlerarası bir örgütte çalıma becerisi, kültürel
birikim, çok dillilik, takım ruhu ve diyaloga açıklık
gibi özellikler de aranmaktadır.
UNESCO bünyesindeki görevlerle ilgili ayrıntılı bilgiye
- son başvuru tarihleri, görev tanımları, aranan nitelikler,
istihdam şartları ve başvuru şekli - UNESCO'nun internet
sayfasının istihdam bölümünden (www.unesco.org/employment)
ulaşmak mümkündür. İnternet sayfası örgütün eleman ihtiyacına
göre sürekli güncellenmektedir. Bu itibarla söz konusu
sayfanın ilgilenen adaylar tarafından belirli aralıklarla
ziyaret edilmesinin yararlı olacağı değerlendirilmektedir.
UNESCO'da işe kabul edilen Bakanlığımız personelinin
izin işlemleri Personel Genel Müdürlüğü ile yazışılarak
yürütülecek, Genel Müdürlüğümüze ise bilgi verilecektir.
Sayfa başına dön
İLGİ INTERNET LİNKLERİ
Birleşmiş Milletler
www.un.org
Birleşmiş Milletler Türkiye Daimi Temsilciliği
www.un.org.tr
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür
Örgütü (UNESCO)
www.unesco.org
UNESCO Türkiye Millî Komisyonu
www.unesco.org.tr
Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu (UNICEF)
www.unicef.org
UNICEF Türkiye
www.unicef.org.tr
Birleşmiş Milletler Uluslararası Eğitim Bürosu
www.ıbe.org
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)
Türkiye Temsilciliği
www.un.org.tr/fao/
Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) Türkiye
Temsilciliği
www.unfpa.org.tr/ |