YURT DIŞI EĞİTİM PERSONELİ REHBERİ

B) YURT DIŞINDAKİ ÖĞRENCİ İŞLEMLERİ İLE İLGİLİ MEVZUAT

Denklik İşlemleri

            Öğrenimlerinin bir kısmını veya tamamını yurtdışındaki ilköğretim veya ortaöğretim kurumlarında yapan öğrencilerin denklik işlemlerinde aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulacaktır.

• Denklik işlemi; yurt içinde İl Millî Eğitim Müdürlüklerince, yurtdışında ise Eğitim Müşavirlikleri ve Eğitim Ataşeliklerince yapılacağından, denklik için başvurular da bu kurumlara yapılacaktır. Sadece, Yönetmelikte ve Denklik Kılavuzunda yer almayan hususlarda Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının görüşü alınacaktır.

• Denklik işlemi; Millî Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliğine göre, denkliğe esas belgelerin asılları ile yapılacaktır. Ancak, belgelerinin asıllarının zayi olması hâlinde, öğrencinin yurtdışında öğrenim gördüğü okul müdürlüğünden aldığı aslına uygunluğu okulca onaylı suret ve fotokopiler ile de denklik yapılabilecektir.

• Denklik işlemi yapacak kurumda, alan öğretmeni veya uzmanının bulunmadığı hallerde, denklik için yabancı dildeki belgelerin noter onaylı Türkçe tercümeleri ile belgelerin birer fotokopileri de istenecektir.
• Okul tarafından onaylı belgelerde karne notlarına yer verilmişse, bu belgeler karne gibi değerlendirilecektir.

• Ders yılı içinde öğrenim belgesi olmadan gelen öğrencinin, eğitim-öğretimden uzak kalmaması için hangi ülkede, hangi okulda ve hangi sınıfta okuduğunun belirtildiği velisinin yazılı beyanı dikkate alınarak geçici olarak okula devamı sağlanacaktır. Ancak veliden, öğrencinin öğrenim belgelerini iki ay içinde getirmesi istenecek ve ilgili öğrencinin kesin denklik işleminin sonuçlandırılması, okul müdürlerince takip edilecektir. Belgelerini getirmeyenlere genel mevzuat hükümleri doğrultusunda işlem yapılacaktır. Kesin denklik işlemi, belgelere göre yapılacaktır. Velinin beyanına göre daha üst sınıflara yerleştirilenler, belgelere göre hak ettikleri sınıflara yerleştirileceklerdir.

• Denklik belgesinin zayi hâlinde, sahibinin başvurusu üzerine belgenin onaylı bir örneği ilgiliye elden verilecek veya posta ile gönderilecektir.

• Türkiye Cumhuriyeti Hükümetince yurtdışında açılan okullardan naklen gelen öğrenciler ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinden gelen öğrenciler için denklik belgesi düzenlenmeyecektir. Bu öğrencilerin, düzenlenen tasdikname, diploma ve diğer öğrenim belgelerine göre geldikleri türdeki okullara kayıtları yapılacak ve geldikleri okuldan dosyaları istenecektir.

• Türkiye'deki;

a. Büyükelçilikler bünyesindeki ilköğretim okullarında,
b. Uluslararası okullarda

öğrenim görmekte olan diğer ülke vatandaşı çocuklar ile diğer ülke vatandaşı olarak bu okullara kayıt yaptıran ancak daha sonra Türk vatandaşlığına geçen çocuklar için denklik işlemi yapılacaktır.

• Denklik belgesi silintisiz ve kazıntısız olarak düzenlenecektir.

• Denkliği yapan kurumda, alan öğretmeni uzmanının olmaması nedeniyle denklik için istenen Yabancı dildeki belgelerin birer fotokopisi ile bu belgelerin noter onaylı Türkçe tercümeleri de, denklik belgesinin düzenlendiği kurumda, denklik belgesinin kurumda kalan nüshası ekinde arşivlenecektir.

• Denklik belgesine itirazda bulunulması hâlinde yeniden değerlendirme yapılacaktır.

• Yurtdışında öğrenim görülen yıllara ait yıl sonu  başarı ortalaması, derslerden alınan yıl sonu notların ağırlıklı ortalaması yerine, yıl sonu notların aritmetik ortalaması alınarak belirlenecektir.

• Orta öğrenimlerinin tamamını veya en az son iki yılını yurtdışındaki okullarda ülkemizde örgün ortaöğretim kurumlarında okutulan yabancı dillerden biriyle yapmış olan öğrencilerden, belgelerinde mezun oldukları alanları belirtilmemiş olanlar ve okudukları derslerden de alan tespiti yapılamayanlara "Yabancı Dil Alanı" hakkı verilebilecektir.

• İlköğretim okullarında, bir üst sınıfa sorumlu olarak geçtiği belirtilen öğrenciler, Millî Eğitim Bakanlığı İlköğretim Kurumları Yönetmeliği gereğince sorumlu olarak bir üst sınıfa devam edebilme doğrultusunda bir hüküm bulunmaması nedeniyle, sorumluluktan muaf tutulacaklardır.

• Denklik işlemi için gerektiğinde Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığında ilgili denklik uzmanlarından telefonla bilgi alınabilecektir.

• Karnelerde bir üst sınıfa geçip geçmedikleri belirtilmeyen öğrencilerden, bir üst sınıfa geçtiklerine dair belge istenecek, istenen belgeyi getirmeyenler başarısız sayılacaklardır.

• Velilerin, okul müdürlüklerine verecekleri dilekçe ile çocuklarının denklik belgelerinde belirtilen sınıfın bir alt sınıfına alınmasını istemeleri hâlinde, bu istek okul müdürlüğünce yerine getirilecektir. Ancak bu uygulama hazırlık sınıfında okumak için yapılmayacaktır.

• Öğrenimlerinin tamamını yurtdışında yapanlardan Ülkemize gelen öğrencilerin, Ülkemize ve okula uyumlarının sağlanması, rehberlik edilerek yetiştirilmesi amacıyla okul müdürlüklerince takviye kurslarının açılmasına özen gösterilecektir.

• Denklik kılavuzunda, bazı ülkelerden denklik için başvuru olmadığından veya çok az sayıda başvuru olduğundan, o ülkelerle ilgili kapsamlı bilgi ve geçişlere yer verilmemiştir. Bu nedenle bu ülkelerde öğrenim görenlerin denkliği yapılırken eğitim kademelerine göre (ilköğretim, lise);

a) Eğitim sürelerinin aynı olması durumunda, devam ettiği aynı sınıfa devam ettirilerek veya bitirdiği aynı sınıfı bitirmiş sayılarak sınıfı sınıfına uyarlama yapılacaktır.

b) İlköğretim 9 yıl (9, 6+3, 5+4 gibi) olduğu ülkelerden gelenlerin 8 yıllık ilköğretim okullarımıza veya lise öğreniminin 4 veya 5 yıl olduğu ülkelerden 3 yıllık liselerimize uyarlama yapılırken, Denklik Kılavuzunda yer alan aynı süreli ülkelerin örneklerinden yararlanılacaktır.

20- Yurtdışında ilköğretim ve ortaöğretim öğrenimine devam edecek öğrenciler için, referans mahiyetinde "Öğrenci Dosyası"ndaki;

- Soyadı ve Adı,
- T.C. Kimlik Numarası,
- Doğum Yeri ve Yılı,
- Yıllara Göre Okuduğu Okullar ve Sınıflar,
- Varsa Aldığı Ödüller ("Takdir", "Teşekkür", "Üstün Başarı",                      
"Onur", belgeleri) ve Aldığı Dönemler/Yıllar,
- Öğrencinin Katıldığı Etkinlikler ve İlgi Duyduğu Alanlar,
- Katıldığı Eğitici Kollar/Kulüpler

bilgilerini içeren bir belge verilecektir.

* öğrenimlerinin bir kısmını veya tamamını yurtdışındaki ilköğretim veya ortaöğretim kurumlarında yapan öğrencilerin öğrenim gördükleri ülkelere göre Türkiye'de alınacakları sınıfları gösteren listeler ile örnek denklik yazıları da Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı tarafından 2004 yılında hazırlanarak 2005'te yayınlanan Denklik İşlemleri Kılavuzu'nda bulunabilir.

DENKLİK KAPSAMINDA ULUSLARARASI OKULLAR

            Uluslararası platformda yaşayan kişilerin çocuklarının eğitimlerini sağlamak amacıyla açılan okullardır.

            Diplomat, iş adamı, mühendis-teknik uzman, asker gibi çeşitli meslek dallarında çalışan bir yabancı aile, bir ülkeden diğer bir ülkeye tayin olduğunda; Örneğin Singapur'dan Roma'ya giderse çocuklarının aynı program içinde devam edebileceği bir okula kayıt yaptırması gereklidir. Bir süre sonra İstanbul'a tayinleri çıktığında yine program bütünlüğü içinde çocuklarının eğitime devamı gereklidir. Hatta bu tayinler yıl ortasında veya üç ay aralıklarla da olabilmektedir. Diğer bir deyişle eğitim yılının içinde herhangi bir tarihte gelebilmekte veya tamamlamadan gidebilmektedir.

Bu okullarda eğitim veren kalifiye öğretmenler bu programa uygun öğretim teknikleriyle yetişmektedir. Bu nedenle, öğretmen değişikliğinden dolayı da bu öğrencilerin eğitim bütünlüğünün aksatılmaması sağlanmaktadır.

Okulların bazıları Paris, Londra ve Roma gibi kent merkezlerindedir. Bazıları ise İsveç dağ köyü, Finlandiya gölünün yanı, Bavyera kırsal bölgesi gibi kırsal alanlardadır.

            Bazıları standart Amerikan veya İngiliz koleje hazırlık programı veya bu ikisinin karışımını önerir; bazıları ayrıca Alman Abitur, Fransız Bakalorya, İsveç Maturite, İspanyol Bachillerato ve diğer uluslararası sınavları hazırlar ve her yıl okul öncesinden yukarı doğru Uluslararası Okullar Müfredatı Projesi çalışması öncülüğü temeline oturmuş, şimdi de Uluslararası Bakalorya Organizasyonunun ilkokul ve ortaokul programını önerir. IB Diploma hazırlığı izleyen ve üniversiteye girişte kabul edilen diploma eğitimini verir.

            Bu okullar birbirlerine benzemekle birlikte yönetim ve sahiplilik gibi birçok bakımdan bağımsızdırlar. Seyrek olarak da bir veya daha fazla elçiliklere özgü çok uluslu kampanya veya organizasyonun desteği altındadırlar.

            Bunlar topluluk okullarıdır. Çoğunlukla girişte bir sınav yoktur. Çeşitli toplumlara ve geniş ölçüde kabiliyetlere hizmet için düzenlenmiştir.

            Bir çoğunda öğrencilerin genel olarak birinci dili, bir çok değişik yorumda da olsa İngilizce'dir ve İngiliz öğretim dili veya en azından en önemlilerinden biridir. Buna rağmen bir kaçında Fransızca öne çıkar ve bazı okullar da iki dillidir. Hatta ikiden çok dilde olanları da vardır.